Không phổ biến như tàu điện ngầm nhưng tram (xe điện) lại là một phương tiện giao thông công cộng ở nhiều thành phố trên thế giới, trong đó có Melbourne. Với khoảng 500 chiếc tram đang vận hành trên 28 tuyến khác nhau, Melbourne trở thành nơi có mạng lưới xe điện lớn nhất thế giới. Đây cũng là phương tiện giao thông chủ yếu mà những sinh viên Việt Nam du học lựa chọn cho việc đi lại của mình.

City Circle Tram chạy quanh thành phố hoàn toàn miễn phí với hành trình khoảng 30 phút và không hạn chế số lần lên xuống ở các bến. Các chuyến xe điện của City Circle có màu đỏ hoặc vàng là những dấu hiệu riêng biệt…
… Có 31 điểm dừng của City Circle Tram và khi thấy các stop có dòng chữ “free trams zone” là bạn có thể đón tram và đó là cách đơn giản nhất để quen đường, quen phố ở xứ này.

Còn trong mắt một lữ khách như tôi, xe điện ở Melbourne lại nhắc nhớ một Hà Nội chưa xa, khi quanh bờ Hồ vang tiếng leng keng tàu điện. “City Circle Tram” ở Melbourne có toa xe cũng gần kiểu dáng đó cũng khiến du khách xứ Bắc sống dậy những ký ức vụn vặt về tàu điện thời xưa cũ.

Những chiếc tram cổ ở Melbourne có từ những năm 1884, nổi tiếng với âm thanh leng keng khi chạy dọc ngang những khu phố bố trí kiểu ô bàn cờ.
Bên cạnh những chiếc tram cổ, hệ thống xe điện đời mới hiện đại được duy trì ở Melbourne là phương tiện giao thông công cộng chủ yếu của thành phố.

Dễ nhận ra những chiếc “City Circle Tram” bởi các chuyến tàu điện này thường được sơn màu nâu đậm, có thêm đường viền và chữ màu vàng nhũ chạy quanh thân xe. Có hành trình hoàn toàn miễn phí quanh Melbourne, “City Circle Tram” ngang qua các tuyến phố chính của thành phố như Flinders, Spring, Latrobe and Spencer Streets... Bắt đầu với lịch hoạt động từ 10h sang, chuyến cuối cùng kết thúc vào 18h chiều và cứ 10 phút lại có một chuyến xe xuất bến.

Không chỉ du khách, rất nhiều người dân địa phương chọn xe điện cho những chuyến đi về của mình.
Từ ga Flinder, Melbourne trải rộng theo chiều dài của những tuyến tàu điện. Hệ thống đường ray chạy dài hơn 250km của Melbourne được ghi nhận là dài nhất thế giới hiện nay.

Bảo tồn nguyên các tuyến tàu điện chạy giữa làn đường từ cuối thế kỷ XIX, hệ thống tramway hiện tại của Melbourne có khoảng 250km đường ray và 1.763 trạm dừng. Để di chuyển bằng các phương tiện công cộng này, chỉ cần mua một thẻ myki (dạng thẻ trả tiền trước) và cũng là thẻ sử dụng đi metro, xe bus tại Melbourne và nhiều vùng khác của bang Victoria. Mỗi lần di chuyển bằng tram, bạn chỉ cần quẹt thẻ này trên hộp check vé tự động và thường theo thời lượng, có loại vé 2 giờ (2 hour), cả ngày (all day), vé tuần (weekly), vé tháng (monthly)… Giá của vé sẽ dao động tuỳ theo 3 yếu tố: Thời lượng di chuyển, khoảng đường di chuyển và là vé giảm giá hay không. Theo khoảng đường di chuyển thì có vé cho đoạn đường ngắn trong khoảng 2 trạm dừng (vé short trip), vé vùng 1 (zone 1), vùng trong hoặc lân cận city, vé vùng 2 (zone 2)...

Xe điện là một phần không thể thiếu ở Melbourne với đường ray và cả đường dây chằng chịt dưới đất - trên không.
Hệ thống xe điện miễn phí ở Úc còn chạy qua những con đường chính ở thành phố Melbourne nên nếu hành khách không thích có thể xuống đi dạo, khiến cho du lịch tại quốc gia này vốn đã thu hút nay lại càng trở nên hấp dẫn, quyến rũ hơn.
Ngoài City Circle Tram chạy xung quanh khu Melbourne vé hoàn toàn miễn phí, còn có loại Green Tram (màu xanh) chạy xuyên các phố trong trung tâm và ra các khu vực ngoài. Đây cũng là loại Green Tram cổ xưa vẫn còn được duy trì song song với loại xe điện hiện đại.

Nếu những ngày đầu, nhiều du học sinh tại Melbourne rất sợ đi tram bởi khó xác định phương hướng và cảm giác rung lắc trên những chiếc ghế ngược chiều. Khi đã quen rồi, có thể ngồi trên xe điện ngắm nhìn toàn cảnh thành phố với những cung đường xanh, sạch, rộng rãi, thoáng mát. Và tôi cũng như bất cứ ai từng sống ở Melbourne mỗi khi “nhớ tiếng leng keng tàu sớm khuya…” đều không thể quên lời nhắc mỗi khi ngồi trên tram: “When traveling with Myki, remember to touch on and touch off”./.

Trọng Chính
Thế Công